Mijn meest favoriete tak van fotografie is wel macro fotografie.
Het is een enorme uitdaging om iets kleins groots op de foto vast te leggen.
Ik kan er dan ook uren mee bezig zijn.
Maar wat is nu macro fotografie?
Als we iets van dichtbij fotograferen krijgt het al gauw de titel van macro fotografie. Maar is dat wel zo? Andere termen die regelmatig voorbij komen zijn micro, close-up fotografie en dichtbij fotografie.
Wat is nu het verschil?
Dichtbij fotografie:
wordt als overkoepelende term gebruikt voor close-up, macro en micro fotografie.
Close-up fotografie:
De grens tussen fotografie en close-up fotografie is zeer vaag. In de praktijk wordt een grens aangehouden met een afbeeldingverhouding tussen 1:7 en 1:10 (vergroting tussen 0,1x en 0,15x). In de praktijk komt het er op neer dat onder close-up fotografie het gedeelte valt tussen 0,1x en 1x vergroten.
Macro fotografie:
beheerst het gebied met een afbeeldingverhouding tussen 1:1 en 20:1 (vergroting tussen 1x en 20x).
Micro fotografie:
is fotografie met behulp van een microscoop. Met andere woorden het fotograferen van dingen die je met het blote oog niet meer kunt waarnemen. Micro fotografie begint bij een vergroting van meer dan 20x.
Veel lenzen en camera’s komen niet verder dan een afbeeldingverhouding van 1:1. Vandaar dat de meeste foto’s die we voorbij zien komen eerder onder close-up fotografie vallen dan onder macro fotografie. Maar omdat eigenlijk iedereen dichtbij fotografie in het dagelijks leven macro fotografie noemt, ben ik dat zelf ook gaan doen.
Afbeeldingverhouding en vergroting:
Afbeeldingverhouding en vergroting zijn twee termen die hetzelfde betekenen. Beide geven de verhouding aan van de grootte van de afbeelding ten opzichte van de grootte van het onderwerp. De vergroting noteren we bijvoorbeeld als 2x (2x zo groot) en afbeeldingverhouding noteren we bijvoorbeeld als 2:1 (ook 2x zo groot). Het beste kun je het hebben over de afbeeldingverhouding, aangezien deze toepasbaar is voor zowel vergroting (groter dan 1:1) als voor verkleining (kleiner dan 1:1)
Maar wat wil dit nu zeggen:
Afbeeldingverhouding 1:1 (1x) => een onderwerp van 1 cm neemt 1cm van je sensor in beslag. Afbeeldingverhouding 1:2 (0,5x)=> een onderwerp van 1 cm neemt 0,5cm van je sensor in beslag.
Afbeeldingverhouding 2:1 (2x) => een onderwerp van 1 cm neemt 2 cm van je sensor in beslag.
De uiteindelijke foto is afhankelijk van de grootte van de sensor van je camera. Compact camera’s hebben over het algemeen een kleinere sensor dan de spiegelreflexcamera’s waardoor ze zeer geschikt kunnen zijn voor macro fotografie; het oppervlak van de sensor wordt immers sneller gevuld als de sensor van bijvoorbeeld een digitale reflexcamera, welke ruim 2x zo groot is.
Bij veel compact camera’s of lenzen voor spiegelreflexcamera’s wordt in de handleiding aangegeven op welke afstand de afbeeldingverhouding van 1:1 wordt bereikt. Of wat de minimale scherpstel afstand is. Bij de Sigma 105mm F/2.8, is deze afstand bijvoorbeeld 31 cm. (gemeten vanaf de sensor). Bij deze lens moet je dus een minimale afstand van 31 cm hebben tussen de sensor en het te fotograferen object!
Wat voor apparatuur heb je nodig voor macro fotografie:
Digitale compact camera met macro stand:
Deze stand zorgt ervoor dat je met je camera dichter bij het onderwerp kunt scherpstellen. Maar het
wil niet zeggen dat je ook daadwerkelijk een macro foto krijgt op ware grootte. (verhouding 1:1)
Close-up voorzetlenzen voor digitale compact camera’s:
Deze lenzen gaan meestal tot een afbeeldingverhouding van 1:5. Meer vergroting zou ten koste gaan van de beeld kwaliteit.
Close-up voorzetlens:
Dit is een smalle lens die je voor op je huidige lens schroeft en die je de mogelijkheid geeft om dichterbij het onderwerp scherp te stellen.
Tussenringen voor spiegelreflexcamera’s:
Tussenringen zijn een leuke en goedkope manier om je met macrofotografie bezig te kunnen houden. Een tussenring is niets meer dan de naam al aangeeft: een ring zonder inhoud die je tussen je camera en je lens schroeft. Op die manier vergroot je de afstand tussen je lens en je sensor en kun je dichterbij het object scherpstellen. Met als gevolg dat het onderwerp groter in beeld komt.
Er zijn verschillende merken tussenringen zoals, Canon, Nikon, Soligor, Kenko enz. De Soligor set bestaat uit drie ringen van 10, 12 en 36 mm. En kosten gemiddeld rond de € 125,- (tenzij je een Nikon hebt, want dan ben je ongeveer € 30,- euro duurder uit). De ringen kun je los gebruiken of combineren met elkaar. Natuurlijk kun je ze ook combineren met de verschillende lenzen die je hebt. Aangezien er in tegenstelling tot een converter geen lenzen in tussenringen zitten blijft de kwaliteit van je lens behouden.
Macro lens:
Een macro lens is ontworpen om optimaal te functioneren op een korte afstand. Daarnaast werkt een macrolens ook nog eens heel goed op een wat grotere afstand. Zo voldoet een macro lens met een brandpunt van rond de 100 mm ook prima als portretlens.
Er zijn macro lenzen met verschillende brandpuntsafstanden die er voor zorgen dat je zo nodig wat meer afstand kunt nemen van je onderwerp. De mate van vergroting blijft gelijk bij deze lenzen, alleen de afstand tot je onderwerp verschilt. Bijvoorbeeld: 50 mm, 90 mm, 105 mm, 150 mm 180 mm etc. 180 mm is vooral geschikt als je insecten wilt fotograferen. Doordat je wat meer afstand kunt nemen zul je ze niet zo gauw afschrikken.
Converter/ extender:
Deze verlengt je brandpunt doormiddel van een smalle lens die je tussen je camera en lens in schroeft. De afbeeldingsverhouding word vergroot zonder dat je dichterbij hoeft te gaan staan. Maar de kwaliteit van je lens wordt hierbij wel beïnvloed door de kwaliteit van de lens in de converter/ extender.
Balg:
Een balg is een soort flexibele tussenring in de vorm van een harmonica. Het ziet er van binnen uit als een soort tunnel. Hij vergroot de ruimte tussen je camera en lens, waardoor je op een kortere afstand kunt scherp stellen. Een vergrotingsmaatstaf tot 24:1 is mogelijk.
Meer technische aspecten van Macro fotografie
Diafragma:
Voordat we uitleg gaan geven over scherptediepte, is het verstandig om eerst even de term diafragma te bespreken. Het diafragma is in feite een gaatje in je camera dat groter en kleiner gemaakt kan worden. Het bestaat uit lamellen die over elkaar schuiven. Met het diafragma bepaal je de lichttoevoer en de scherptediepte. Hoe kleiner het diafragma, hoe groter de scherptediepte. En hoe groter het diafragmagetal, hoe kleiner het diafragma.
Bij de analoge camera’s had je een standaardrijtje, maar dit rijtje is bij de digitale camera’s inmiddels enorm uitgebreid. Hieronder zie je het standaardrijtje van de analoge camera’s.
Wordt vervolgd…….